Menu

Faust, mythe van de moderne mens

Oorsprong en ontwikkeling van de Faust-gestalte

Faust, mythe van de moderne mens
  • Cursusnummer: 22WV-2F06
  • Vakgebied: Taal en cultuur
  • Locatie: Leeuwarden
  • Seizoen: 2022-winter/voorjaar
  • Dag: Donderdag
  • Inschrijven voor:
    24 Mar 2022
  • Tijd: 11.00-13.00 uur uur
  • Cursusdata: 7 t/m 28 april
  • Prijs: € 102
  • Aantal colleges: 4
  • Werkvorm: Hoorcollege met ruimte voor vragen en discussie
  • Cursusmateriaal:

    Syllabus, verkrijgbaar via de docent (€ 10)

Faust, mythe van de moderne mens

Over Faust en zijn duivelspact zijn talrijke werken geschreven: de Faust-gestalte behelst een mythe van de moderne mens. Wie was deze omstreden geleerde? En welke voorstellingen zijn er op hem geprojecteerd? Een zoektocht naar Faust, langs beroemde Faust-werken van Marlowe, Goethe, Mann, Spengler, Toergenjev, Boelgakov en Dusapin. 

De historische Johann Georg Faust (± 1480-1541) was aan het begin van de 16e eeuw, op het breukvlak van de middeleeuwen en de moderne tijd, werkzaam als rondreizend magiër, astroloog, alchemist en wondergenezer. Aangezien hij een zeer omstreden levenswandel had en geleerdheid in deze tijd sowieso door velen argwanend werd bekeken, ontstonden na zijn dood al spoedig verhalen dat hij een duivelspact zou hebben gesloten en naar de hel zou zijn gegaan. Na verloop van tijd echter veranderde de veroordeling van Faust als grote zondaar: niet alleen werd hij als een tragische gestalte opgevat, maar vanaf de 18e eeuw werd hij ook beschouwd als een prototype van de moderne mens die zich emancipeert van religieuze en andere bevoogding. Aldus ontwikkelde de Faust-gestalte zich tot een steeds vernieuwde inspiratiebron, waarmee kunstenaars hun eigen tijd konden verbeelden en hun visie op de moderne mens konden uitdrukken. 

 In vier hoorcolleges wordt een beeld gegeven van Faust en de ontwikkeling van zijn gestalte in een aantal belangrijke Faust-werken.

Programma

College 1
Johann Georg Faust: persoonlijkheid, historische context en legendevorming  – de ‘istoria von D. Johann Fausten’(anoniem, 1587)

College 2
Christopher Marlowe, The Tragical History of Doctor Faustus (tragedie, 1589-1592) – Goethes tweedelige tragedie Faust (1808, 1832)

College 3
Iwan Toergenjew, Faust (novelle, 1856) – Michail Boelgakow, De meester en Margarita (1928-1940– het ‘faustische’  (in Oswald Spengler, Der Untergang des Abendlandes, 1918, 1922)

 

College 4
Thomas Mann, Doktor Faustus (roman, 1947) – Pascal Dusapin, Faustus. The Last Night (opera, 2006)

 

Michiel Hagdorn

Michiel Hagdorn is literatuurwetenschapper. Sinds 1997 doceert hij aan meerdere instellingen, waaronder HOVO, Duitse literatuur, muziek en (cultuur-)geschiedenis.